Vijf ervaren Edenaren schoven op 4 november aan in wijkhuis De Wulp. Het onderwerp: hoe inwoners beter kunnen meepraten. Na twee uur lag er een flinke oogst. Drie plannen om uit te kiezen. Inspreken op de avond van het besluit. Een vast aanspreekpunt. Een ombudsman. Een QR-code bij afgeronde projecten. Adviesbureaus rekenen daar meer voor.
De adviseur participatie van de gemeente was ook uitgenodigd. Zij kwam niet, na intern overleg. Persvragen lopen via de bestuursadviseur. Zo hoort het ook. Wie over meepraten gaat, overlegt eerst grondig.
Goed nieuws was er volop. Langs de Noordstrook staan geen tien nieuwe bomen, maar honderd. En een deelnemer vroeg de Vos om af en toe te melden wat er goed gaat. Dat steunt ambtenaren die hun best doen. Wij knikken bescheiden. Er is in Ede dus vraag naar goed nieuws.
Goed nieuws voor wie zijn hond altijd al onbetaalbaar vond. De gemeente gaat daarin mee.
De hondenbelasting stijgt in 2027 met ongeveer 20 procent. Een eerste hond kost nu € 45,48 per jaar en straks naar schatting zo'n € 55. Daarmee blijft Ede lid van een steeds exclusievere club: nog maar 100 van de 342 gemeenten heffen deze belasting. In 2010 deed bijna driekwart mee. Wie houdt er nog stand? Wij.
De gemeente verwacht € 574.000 op te halen en rekent tegelijk op minder honden. Minder hond, meer opbrengst: zo ziet productiviteitsgroei eruit. In 2024 dekte de belasting 85 procent van de kosten van het hondenbeleid. Het doel is 100. Een huisdier dat zichzelf volledig bekostigt. Probeer dat maar eens met een cavia.
Ook het toezicht stemt hoopvol. In 2025 legden handhavers 86 controlemomenten vast. Dat leverde negen boetes en twee waarschuwingen op. De rest van de tijd ging het dus gewoon goed.
De ginkgo is een levend fossiel. Hij overleefde de dinosauriërs, en nu ook tien maanden gemeentelijke voorbereiding. In januari erkende de gemeente dat de bomen weg moeten, omdat de vruchten stinken en de stoep glad maken. Ze staan er nog. Wie haast heeft, mist dit soort natuurwonderen.
Aan zorgvuldigheid geen gebrek. Een medewerker mat de bomen in juli op, en in november nog eens. Twee metingen, één uitkomst: het zijn er zeven. Een kapvergunning vraagt de gemeente pas aan na een interne toets. Een planning is er niet, en dus loopt er ook niets uit.
Bewoners vegen intussen zelf hun stoep. Participatie, en helemaal gratis. Ook wethouder Arnout Versteiger staat inmiddels in de cc. En het mooiste cijfer: van de 187 Edese ginkgo's dragen er 149 geen enkele vrucht.
Woonstede wil tot 2035 ongeveer 2.300 woningen bouwen. De afgesproken 30 procent sociale huur wordt lastig, zegt waarnemend directeur-bestuurder Roos Schroeder-van der Lindeboom. Geld, grond en regels zitten in de weg. Zuur? Welnee. Schaarste maakt vindingrijk.
De corporatie onderzoekt het splitsen van woningen, een extra verdieping op bestaande gebouwen en hospitaverhuur. Eén huis wordt er twee, het dak krijgt buren en de kostganger keert terug. Onze grootouders noemden dat gewoon wonen.
Voor 2027 staan 220 sociale huurwoningen en 44 sociale koopwoningen gepland. Daarnaast ligt er 45 miljoen euro klaar voor onderhoud en verduurzaming. Wie al een huis heeft, zit er straks warmer bij.
Jarenlang kregen lokale politici een gratis relatiekaart van Nationaal Park de Hoge Veluwe. Waarde: ruim 400 euro. De integriteitsregels verbieden geschenken boven de 50 euro. Lastig rekenwerk. Dit jaar stuurde het park geen kaarten. Waarom, dat vertelt het park niet. Maar het dilemma is van tafel, en dat is ook wat waard.
De kwestie kreeg een landelijk vervolg. BNR vroeg alle 342 gemeenten naar hun geschenkenregister. Bij 58 gemeenten is dat van raadsleden openbaar. Voor burgemeesters en wethouders zijn het er 81. De rest houdt het cadeau liever een verrassing. Zo blijft het elke dag een beetje pakjesavond.
Wie vreest dat de band tussen park en bestuur nu bekoelt, kan gerust zijn. In oktober ontving de parkdirecteur de colleges van Ede, Apeldoorn en Arnhem en het provinciebestuur van Gelderland. Op het programma: een bronstexcursie met diner. Een hert burlt ook zonder relatiekaart.
De Christelijke Hogeschool Ede kiest voor zorg, welzijn en educatie. Ook opleidingen als ICT, bedrijfskunde en journalistiek gaan daarbij aansluiten. Voor studenten journalistiek scheelt dat een hoop gepieker. Het zwaarste deel van het vak is een onderwerp bedenken. Dat ligt straks klaar. Drie stuks zelfs.
De directeur stelt gerust: studenten blijven vrij in hun keuze, de samenwerking met andere opleidingen komt er alleen bij. De bestuursvoorzitter ziet in de drie thema's juist de richting voor de onderwerpen. Twee lezingen, één hogeschool. Hoor en wederhoor zit dus al in het gebouw.
Een deel van de docenten voelde zich overrompeld. Daarom krijgt het plan er een jaar bij: de invoering schuift naar september 2027. En het vak leeft. Landelijk begonnen dit studiejaar 926 studenten aan een hbo-opleiding journalistiek, tegen 882 een jaar eerder. Dat is 5 procent meer. Genoeg pennen voor elk thema.
Wie bezwaar maakt tegen een Woo- of AVG-besluit, hoeft sinds 25 september bijna nooit meer langs de onafhankelijke bezwaarcommissie. Een ambtenaar van de gemeente handelt het af. Kortere lijnen bestaan niet: de organisatie die het besluit nam, kijkt er zelf nog even naar.
Het scheelt tijd. De gemeente schat 4 tot 18 uur per zaak, tegen 11 tot 27 uur via de commissie. En er is vraag: negen bezwaren in 2025, naar verwachting 36 dit jaar. Een verviervoudiging. Zo betrokken waren Edenaren zelden bij hun bestuur.
Over onpartijdigheid hoeft niemand te piekeren. In een evaluatie uit 2018 vonden 9 van de 15 mensen de ambtelijke behandeling onpartijdig. Dat is een zes. Voldoende. Bij de commissie waren het er 20 van de 23, maar niemand houdt van uitslovers.